Türkiye'de görülme sıklığı giderek artan ve yaşam kalitesini ciddi ölçüde düşüren migren, her altı yetişkinden birini etkisi altına alıyor. Özellikle kadınlarda erkeklere kıyasla 2-3 kat daha fazla görülen migren, sonbahar mevsimiyle birlikte yeni risk faktörleriyle karşı karşıya kalıyor. Acıbadem Bakırköy Hastanesi Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, migren beyninin ani değişimlere duyarlı olduğunu belirterek, sonbaharın hızlı hava değişimleri, kısalan günler ve artan iş temposu nedeniyle migren hastaları için zorlu bir dönem olduğunu vurguluyor. Hastaların önemli bir kısmı, mevsim geçişlerinde atak sayılarının arttığını ifade ediyor.
Sonbahar Mevsiminin Migren Üzerindeki Etkileri
Sonbahar, migren ataklarını tetikleyebilecek birçok çevresel ve biyolojik değişikliği beraberinde getiriyor. Doç. Dr. Özçelik'e göre, bu dönemde dikkat edilmesi gereken temel faktörler şunlar:
- Ani Hava ve Basınç Değişimleri: Sonbaharda yaşanan ani sıcaklık düşüşleri, yağışlar, rüzgar ve hava basıncındaki dalgalanmalar, migrene yatkın beyinde ağrı yollarını kolayca uyararak atakları tetikleyebilir. Uzmanlar, hava durumunu takip ederek önlem almayı, büyük değişim beklenen günlerde uyku, beslenme ve su tüketimine daha fazla özen göstermeyi öneriyor.
- Kısalan Günler ve Bozulan Uyku Düzeni: Günlerin kısalması, vücudun biyolojik saatini etkileyerek uyku ve hormon ritimlerini bozabilir. Migrenli bireylerin düzenli uykuya ihtiyaç duyduğunu belirten Doç. Dr. Özçelik, az uyumak kadar hafta sonları fazla uyumanın da atakları tetikleyebileceğine dikkat çekiyor. Hafta sonları dahil her gün aynı saatte yatıp kalkmak bu süreçte büyük fayda sağlıyor.
- Artan Stres ve Yoğun İş Temposu: Yaz tatilinin ardından okulların açılması ve iş yükünün artması, migrenin temel tetikleyicilerinden biri olan stres seviyesini yükseltir. Yoğun stres sonrası rahatlama döneminde de atakların sıkça görüldüğünü belirten uzmanlar, işleri planlamak, kısa molalar vermek, düzenli yürüyüş ve nefes egzersizleri gibi yöntemlerle stresi kontrol altında tutmanın migren ataklarının sıklığını azaltabileceğini ifade ediyor.
Yaşam Tarzı ve Çevresel Tetikleyiciler
Mevsimsel etkilerin yanı sıra, gündelik yaşam alışkanlıkları ve çevresel faktörler de migren ataklarının ortaya çıkmasında önemli rol oynuyor. Doç. Dr. Emel Ur Özçelik, bu konuda şu uyarıları ve önerileri sıralıyor:
- Öğün Atlama ve Beslenme Alışkanlıkları: Kahvaltıyı ihmal etmek, uzun süre aç kalmak ve aşırı kafein tüketimi migren ataklarına neden olabilir. Düzenli öğünler tüketmek, sağlıklı ara öğünler bulundurmak ve kafeini abartmamak önemlidir. Ayrıca sonbaharda artan fast-food ve paketli gıda tüketimine karşı da dikkatli olmak gerekiyor.
- Yetersiz Sıvı Tüketimi: Yazın bitmesiyle azalan susuzluk hissi, sıvı alımının azalmasına yol açabilir. Yetersiz sıvı alımı ise migren atağını tetikleyebilir. Susamayı beklemeden gün içine yayılmış şekilde su içmek ve masada bir su şişesi bulundurmak bu alışkanlığı kazanmayı kolaylaştırır.
- Kapalı Ortamlar ve Keskin Kokular: Sonbaharla birlikte kapalı ve az havalandırılan ortamlarda daha fazla vakit geçirmek, ısıtma sistemleriyle hava kirliliğine maruz kalmak, parfüm, sigara dumanı ve temizlik ürünleri gibi keskin kokular migrene yatkın kişilerde atakları kolayca tetikleyebilir. Ortamları düzenli olarak havalandırmak ve tetikleyici kokulardan uzak durmak önemlidir.
- Enfeksiyonlar ve Alerjenler: Sonbaharda artan üst solunum yolu enfeksiyonları (grip, soğuk algınlığı) ve alerjenler baş ağrısına yol açabilir. Ateş, enfeksiyon, burun tıkanıklığı ve uyku kalitesinin bozulması migren ataklarını tetikleyebilir. Bu tür durumlarda doktor kontrolünde tedavi olmak önemlidir.
- Ağrı Kesici Kullanım Alışkanlıkları: Sık sık ağrı kesici kullanmak, uzun vadede baş ağrısını artırabilen ve ilaç aşırı kullanım baş ağrısına yol açabilen bir durumdur. Migren tedavisinin bir uzman hekim kontrolünde, doğru ilaçlarla ve uygun dozlarda yapılması büyük önem taşır.

YORUMLAR (0)
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.